Bạn đã biết cách ăn sushi, nhưng liệu bạn đã biết cách thưởng thức món ăn này theo phong cách Nhật Bản? Có nên dùng tay hay đũa, chấm nước tương vào phần cơm hay cá, và gừng ăn kèm sushi thực sự có tác dụng gì? Trong bài viết này, PSV Travel sẽ hướng dẫn cách thưởng thức sushi như người Nhật, từ những quy tắc đơn giản trên bàn ăn đến kinh nghiệm chọn món và trải nghiệm sushi trong chuyến du lịch Nhật Bản.
1. Hiểu đúng về sushi trước khi thưởng thức
Nhiều người cho rằng sushi đồng nghĩa với cá sống. Tuy nhiên, sushi thực chất là món ăn có thành phần đặc trưng là cơm trộn giấm, kết hợp với hải sản, trứng, rau củ hoặc những nguyên liệu khác, có thể được nấu chín hoặc sử dụng ở dạng sống.
Theo Cơ quan Xúc tiến Du lịch Nhật Bản (JNTO), sushi có nhiều hình thức khác nhau, phản ánh sự đa dạng của nguyên liệu và phong cách ẩm thực theo từng vùng.
Một số loại sushi phổ biến gồm:
Nigiri sushi: Cơm được nắm thành hình thuôn nhỏ, bên trên đặt cá, hải sản hoặc nguyên liệu khác.
Maki sushi: Cơm và nhân được cuộn trong lá rong biển.
Temaki sushi: Sushi cuộn hình nón bằng rong biển, thường được cầm bằng tay.
Chirashi sushi: Các nguyên liệu được trình bày trên một bát cơm trộn giấm.
Inari sushi: Cơm sushi được đặt trong túi đậu phụ chiên.
Mỗi loại có hình thức và cách thưởng thức riêng. Chẳng hạn, temaki thường thuận tiện để cầm bằng tay, trong khi chirashi sushi thường được ăn bằng đũa.
Nếu đây là lần đầu thử sushi tại Nhật Bản, bạn không cần quá lo lắng về việc phải ghi nhớ mọi quy tắc. Hãy bắt đầu bằng cách hiểu món ăn, tôn trọng hướng dẫn của nhà hàng và thưởng thức theo cách phù hợp với mình.
Nguồn tham khảo: JNTO – Giới thiệu về sushi ở Nhật Bản.
2. Ăn sushi bằng tay hay bằng đũa mới đúng?
Đây là một trong những câu hỏi phổ biến nhất của du khách khi tìm hiểu cách thưởng thức sushi như người Nhật.
Câu trả lời là: cả tay và đũa đều có thể sử dụng để ăn sushi. Việc lựa chọn phụ thuộc vào loại sushi, hoàn cảnh và sự thuận tiện của người ăn.
Khi nào nên dùng tay?
Đối với nigiri sushi, dùng tay là cách ăn được chấp nhận tại Nhật Bản, kể cả trong nhiều nhà hàng sushi truyền thống.
Bạn có thể nhẹ nhàng cầm miếng sushi bằng ngón cái và ngón trỏ, giữ phần cơm và nguyên liệu đủ chắc để không làm miếng sushi bị vỡ.
Với temaki sushi, việc dùng tay càng thuận tiện vì món ăn được cuộn thành hình nón và có phần rong biển bên ngoài.
Khi nào nên dùng đũa?
Đũa là lựa chọn phù hợp với maki sushi, chirashi sushi và những loại sushi có hình dạng khó cầm bằng tay.
Nếu bạn đã quen sử dụng đũa, hoàn toàn có thể dùng chúng để ăn nigiri sushi. Không cần cố thay đổi thói quen chỉ vì nghĩ rằng người Nhật luôn ăn sushi bằng tay.
Điều quan trọng nhất
Không có một cách ăn duy nhất bắt buộc áp dụng cho mọi loại sushi và mọi nhà hàng. Nếu không chắc nên dùng dụng cụ nào, hãy quan sát cách phục vụ hoặc hỏi nhân viên.
Mục tiêu của việc tìm hiểu phép tắc ăn sushi không phải để thể hiện rằng bạn biết mọi quy tắc, mà là giúp bạn cảm thấy thoải mái và tôn trọng văn hóa địa phương.
3. Cách chấm nước tương sushi để giữ nguyên hương vị
Nước tương là gia vị quen thuộc khi ăn sushi, nhưng cách sử dụng phù hợp sẽ giúp bạn cảm nhận rõ hơn hương vị của món ăn.
Với nigiri sushi, nên chấm phần cá
Nếu miếng nigiri có phần cá hoặc nguyên liệu nằm phía trên cơm, bạn có thể nghiêng nhẹ miếng sushi rồi chấm phần nguyên liệu vào nước tương.
Cách này giúp hạn chế việc cơm hút quá nhiều nước tương, khiến miếng sushi trở nên mặn hoặc dễ bị rời ra.
Bạn chỉ cần sử dụng một lượng nhỏ nước tương. Hãy thử hương vị của miếng sushi trước khi quyết định có cần thêm gia vị hay không.
Không nên ngâm sushi trong nước tương
Ngâm cả miếng sushi trong chén nước tương có thể khiến phần cơm hút quá nhiều gia vị, làm át hương vị của nguyên liệu chính.
Đặc biệt, nếu miếng sushi đã được đầu bếp nêm nếm hoặc thêm gia vị, bạn có thể thưởng thức thử trước khi chấm thêm.
Với sushi cuộn, hãy linh hoạt
Maki sushi có thể được chấm nhẹ ở một phần của cuộn tùy hình dạng và cách phục vụ.
Điều quan trọng là tránh làm miếng sushi bị ngấm quá nhiều nước tương hoặc rơi rớt nguyên liệu trong lúc ăn.
Theo hướng dẫn của JNTO, khi ăn nigiri sushi, việc chấm phần nguyên liệu phía trên thay vì nhúng trực tiếp cơm vào nước tương là một cách phổ biến để giữ cân bằng hương vị.
Nguồn tham khảo: JNTO – Sushi in Japan Guide.
4. Wasabi và gừng ăn sushi có tác dụng gì?
Khi gọi một phần sushi, bạn thường thấy wasabi và gừng ngâm được phục vụ kèm. Hai loại gia vị này có vai trò khác nhau và không nên nhầm lẫn cách sử dụng.
Wasabi – Gia vị cay nồng đặc trưng
Wasabi là loại gia vị có vị cay nồng, thường được sử dụng với sushi và một số món ăn Nhật Bản khác.
Tùy loại sushi và phong cách nhà hàng, wasabi có thể được đặt sẵn giữa cơm và phần nguyên liệu hoặc được phục vụ riêng để thực khách tự điều chỉnh lượng dùng.
Nếu sushi đã có wasabi, bạn nên nếm thử trước khi thêm. Nếu muốn điều chỉnh độ cay, hãy hỏi nhân viên để biết cách gọi món phù hợp.
Không nhất thiết phải trộn wasabi vào nước tương. Tùy phong cách phục vụ và sở thích, bạn có thể sử dụng một lượng nhỏ trực tiếp với miếng sushi nếu phù hợp.
Gừng ngâm – Làm mới vị giác giữa các món
Gừng ngâm thường được gọi là gari. Loại gừng này có vị chua nhẹ, đôi khi hơi ngọt và cay dịu.
Khi thưởng thức nhiều loại sushi, bạn có thể ăn một ít gừng giữa các món để làm mới cảm nhận vị giác, giúp dễ nhận ra sự khác biệt về hương vị của từng loại nguyên liệu.
Điều cần nhớ là gừng ngâm thường được dùng riêng, không phải một loại topping bắt buộc phải đặt lên trên từng miếng sushi.
Bạn cũng không cần ăn hết phần gừng trong đĩa. Hãy sử dụng vừa đủ theo sở thích.
5. Có cần ăn sushi theo một thứ tự nhất định không?
Khi tìm hiểu cách thưởng thức sushi như người Nhật, nhiều du khách nghĩ rằng phải tuân theo một thứ tự ăn cố định mới được xem là đúng cách.
Trên thực tế, thứ tự thưởng thức phụ thuộc vào sở thích, loại sushi và phong cách phục vụ của nhà hàng.
Bắt đầu với những hương vị nhẹ
Nếu muốn cảm nhận sự khác biệt giữa nhiều loại sushi, bạn có thể bắt đầu bằng những loại có hương vị nhẹ rồi chuyển sang những loại đậm hơn.
Cách sắp xếp này giúp bạn dễ nhận ra sự thay đổi về độ béo, kết cấu và hương vị của nguyên liệu.
Tuy nhiên, đây là gợi ý thưởng thức, không phải quy tắc bắt buộc đối với mọi thực khách.
Thưởng thức từng miếng
Nigiri sushi thường được tạo thành từng phần nhỏ để có thể thưởng thức trong một hoặc vài lần ăn tùy kích thước.
Nếu có thể, hãy ăn từng miếng một cách thoải mái thay vì cắn vội hoặc làm vỡ miếng sushi khi đang cầm.
Đồng thời, đừng quá lo lắng nếu kỹ thuật sử dụng đũa chưa thành thạo. Bạn luôn có thể chọn cách thuận tiện nhất với mình.
Tôn trọng cách phục vụ của đầu bếp
Tại một số nhà hàng sushi theo phong cách omakase, đầu bếp có thể trực tiếp chọn món và phục vụ theo thứ tự riêng.
Trong trường hợp này, bạn nên theo dõi hướng dẫn của đầu bếp hoặc nhân viên. Một số miếng sushi đã được nêm sẵn, vì vậy bạn có thể thưởng thức ngay mà không cần thêm nước tương hoặc wasabi.
Omakase không nhất thiết chỉ có ở những nhà hàng đắt tiền, nhưng tại các nhà hàng chuyên biệt, hình thức này thường chú trọng kỹ thuật chế biến và trải nghiệm của thực khách.
6. Những phép tắc nên biết khi ăn sushi tại Nhật Bản
Bạn không cần ghi nhớ quá nhiều quy tắc phức tạp. Một vài nguyên tắc cơ bản sẽ giúp bữa ăn thuận tiện và lịch sự hơn.
Không chuyền thức ăn từ đũa này sang đũa khác
Đây là một trong những điều nên tránh trong văn hóa bàn ăn Nhật Bản.
Nếu muốn chia sẻ món ăn, hãy đặt phần thức ăn vào đĩa riêng phù hợp thay vì chuyền trực tiếp từ đũa của người này sang đũa của người khác.
Không cắm đứng đũa trong bát cơm
Khi tạm dừng ăn, hãy đặt đũa nằm ngang trên gác đũa hoặc theo hướng dẫn của nhà hàng.
Việc cắm đứng đũa trong bát cơm gắn với nghi thức tang lễ tại Nhật Bản và nên tránh trong bữa ăn thông thường.
Hạn chế lãng phí thức ăn
Bạn nên gọi lượng sushi phù hợp với nhu cầu. Nếu ăn tại nhà hàng sushi băng chuyền, hãy chọn các đĩa mà mình thực sự muốn thưởng thức và kiểm tra cách tính giá tại địa điểm đó.
Giữ thái độ thoải mái và tôn trọng
Không phải nhà hàng sushi nào cũng có cùng một quy định. Nhà hàng bình dân, sushi băng chuyền và quầy sushi cao cấp có thể mang lại những trải nghiệm khác nhau.
Hãy quan sát cách phục vụ, làm theo hướng dẫn của nhân viên và hỏi khi chưa rõ. Điều này thường hữu ích hơn việc áp dụng máy móc những quy tắc đọc được trên Internet.
Tham khảo: JNTO – Japanese Manners: Dos and Don'ts.
7. Nên trải nghiệm sushi ở đâu khi du lịch Nhật Bản?
Nhật Bản có nhiều hình thức thưởng thức sushi, từ những cửa hàng bình dân đến các quầy phục vụ theo phong cách truyền thống.
Sushi băng chuyền – Kaitenzushi
Kaitenzushi là hình thức nhà hàng sushi có băng chuyền đưa các đĩa sushi đi qua khu vực chỗ ngồi.
Đây có thể là lựa chọn phù hợp cho người lần đầu ăn sushi tại Nhật Bản vì thực khách có thể xem các đĩa được đưa qua và chọn món theo sở thích.
Tùy nhà hàng, khách cũng có thể đặt món qua màn hình hoặc gọi trực tiếp với nhân viên. Giá và cách tính tiền có thể khác nhau giữa các thương hiệu.
Quầy sushi truyền thống
Tại các quầy sushi, thực khách có thể ngồi gần đầu bếp và quan sát quá trình chuẩn bị món ăn.
Bạn có thể gọi từng món hoặc lựa chọn thực đơn theo sự tư vấn của đầu bếp. Nếu muốn trải nghiệm omakase hoặc đến một nhà hàng nổi tiếng, hãy kiểm tra yêu cầu đặt chỗ trước.
Sushi tại các khu vực du lịch
Ở những thành phố lớn, du khách có thể dễ dàng tìm thấy nhiều hình thức nhà hàng sushi khác nhau. Tuy nhiên, chất lượng, giá và trải nghiệm không giống nhau ở mọi địa điểm.
Trước khi chọn quán, bạn nên xem thực đơn, giá cả, thời gian hoạt động và đánh giá gần đây. Nếu có dị ứng thực phẩm hoặc yêu cầu ăn uống đặc biệt, hãy hỏi rõ nhà hàng về nguyên liệu.
8. Những câu hỏi thường gặp về cách thưởng thức sushi như người Nhật
Người Nhật ăn sushi bằng tay hay bằng đũa?
Cả hai cách đều được chấp nhận. Với nigiri sushi, bạn có thể dùng tay hoặc đũa; với những loại như chirashi sushi, đũa thường thuận tiện hơn.
Có nên chấm phần cơm sushi vào nước tương không?
Với nigiri sushi, bạn nên chấm nhẹ phần nguyên liệu phía trên để tránh làm cơm hút quá nhiều nước tương. Tuy nhiên, cách sử dụng gia vị có thể thay đổi tùy món ăn và phong cách nhà hàng.
Có nên trộn wasabi vào nước tương không?
Bạn không bắt buộc phải làm như vậy. Nếu sushi đã được đầu bếp thêm wasabi, hãy nếm thử trước. Nếu muốn điều chỉnh hương vị, bạn có thể sử dụng wasabi riêng tùy sở thích và hướng dẫn tại nhà hàng.
Gừng ngâm ăn cùng sushi dùng để làm gì?
Gừng ngâm thường được dùng giữa các loại sushi để làm mới vị giác. Bạn không nhất thiết phải đặt gừng lên trên từng miếng sushi.
Sushi có phải lúc nào cũng chứa cá sống không?
Không. Sushi là món ăn dựa trên cơm trộn giấm, kết hợp với nhiều nguyên liệu có thể sống hoặc được nấu chín. Du khách không quen ăn cá sống vẫn có thể lựa chọn sushi trứng, sushi rau củ hoặc những loại có nguyên liệu chín.
Đi tour Nhật Bản có được thưởng thức sushi không?
Điều này tùy thuộc vào chương trình và thực đơn của từng tour. Nếu muốn thưởng thức sushi trong chuyến đi, hãy kiểm tra dịch vụ bao gồm, lịch trình và thời gian tự do hoặc xác nhận với đơn vị tổ chức.
Khám phá văn hóa ẩm thực Nhật Bản cùng PSV Travel
Thưởng thức sushi không chỉ là trải nghiệm một món ăn nổi tiếng mà còn là cơ hội khám phá văn hóa ẩm thực Nhật Bản. Khi hiểu cách dùng đũa, chấm nước tương, sử dụng wasabi và gừng, bạn sẽ tự tin hơn khi bước vào một nhà hàng sushi tại Nhật.
Nếu đang lên kế hoạch khám phá Kobe, Osaka, Kyoto, Yamanashi và Tokyo, bạn có thể tham khảo tour Nhật Bản 6 ngày 5 đêm của PSV Travel.
Hãy kiểm tra lịch trình, ngày khởi hành, giá tour và những dịch vụ bao gồm để lựa chọn chương trình phù hợp. Nếu muốn có thời gian trải nghiệm sushi tại Nhật Bản, bạn nên xác nhận với đội ngũ tư vấn về lịch trình thực tế và những lựa chọn ăn uống phù hợp.
Tham khảo thêm tại: Top món phải ăn khi đến Nhật Bản
PSV Travel – Cùng bạn khám phá Nhật Bản qua những hành trình và trải nghiệm đáng nhớ.
Sẵn sàng biến kinh nghiệm này thành chuyến đi?
Đội ngũ PSVTravel sẽ giúp bạn chọn hành trình phù hợp nhất với thời gian và ngân sách.